Arktik Bölgede 24 Milyon Yıllık Gergedan Dişi Fosili Üzerinde Yeni Bir Dönem Başladı

Kanada’nın kuzeyindeki Arktik bölgesinde bulunan ve yaklaşık 24 milyon yıl öncesine tarihlendirilen fosilleşmiş bir gergedan dişi, bilim insanlarının ilgisini çekti. Bu antik kalıntı, yeryüzündeki yaşamın eski izlerini ortaya çıkarmada devrim niteliğinde bir adım olarak kabul ediliyor.

İleri düzey analizler, Danimarka Kopenhag Üniversitesi’ne bağlı Globe Enstitüsü’nden Prof. Ryan Sinclair Paterson ve ekibi tarafından gerçekleştirildi. Çalışma, diş minesi içinde saklı kalmış ve uzun süre korunmuş protein dizilerini detaylı biçimde incelemeye imkan sağladı. Bu alan, özellikle “paleoproteomik” olarak adlandırılan ve eski proteinlerin evrimsel ve yapısal analizlerini içeren yeni bir bilim dalı olarak hızla gelişiyor.

Çalışma sonucunda, keşfedilen protein dizilerinin, bugüne kadar tespit edilen en eski detaylı protein yapıları olduğu ve geleneksel olarak kullanılan DNA analizlerinden yaklaşık 10 kat daha eski oldukları kaydedildi. Bu gelişmeler, evrimsel biyoloji ve paleontoloji alanında yeni kapılar aralıyor.

Bilim Dünyasında Çığır Açan “Paleoproteomik” Alanı ve Yeni Ufuklar

“Paleoproteomik” alanı, özellikle dayanıklılığı sayesinde zamanla tahrip olmadan kalan proteinleri inceleyerek, fosillerin içeriğindeki gizemleri çözmeye çalışıyor. Bu sayede, fosildeki yaşamın detaylarını, beslenme alışkanlıklarını ve bazen cinsiyet gibi biyolojik özellikleri bile ortaya çıkarmak mümkün hale geliyor.

“BELKİ BİR GÜN DİNAZORLARA DA ULAŞABİLİRİZ”

Prof. Enrico Cappellini, yaptığı açıklamada, “Bu sadece şans eseri elde edilen bir keşif değil; benzer örnekleri başka fosillerde de bulmayı umuyoruz. Bu çalışmaların sonucunda, bir gün dinozorların protein dizilerine ulaşabileceğimizi düşünüyoruz” diyerek, araştırmanın heyecan verici boyutunu vurguladı.

Antik Gergedan Türünün Evrimsel Kökenleri ve Proteomik Analizler

Yapılan detaylı analizlerde, gergedanın dişinde yedi farklı proteinin dizilimi çözümlendi. Bu veriler, bu antik gergedan türünün yaklaşık 41 ila 25 milyon yıl önce yaşamış olan ve günümüz gergedanlarının atası olan türlerle yakın ilişkiler içinde olduğunu gösterdi. Elde edilen veriler, evrimsel ağacın dallarında bu türün konumunu daha net belirlememizi sağladı.

Prof. Ryan Sinclair Paterson, “Buzul çağında yaşamış yünlü gergedanlar ya da dev boynuzlu Sibirya tek boynuzlusu gibi sıra dışı türlerle kıyaslayarak, bu gizemli ve eski gergedanın evrimsel yolculuğuna yeni bir ışık tutuyoruz” şeklinde konuştu.

Proteinlerin Korunması ve Araştırma Potansiyeli

ABD’deki Chicago’daki Field Doğa Tarihi Müzesi’nden Dr. Evan Saitta ise, tropikal iklimlerde bile proteinlerin korunmuş olmasının “şaşırtıcı” olduğunu belirtti. Saitta, “Bu bulgular, proteinlerin korunma potansiyelini gösteriyor ve başka örneklerle de bu çalışmaların tekrarlanması gerektiğini düşünüyorum” diyerek, gelecekteki araştırmaların önemine dikkat çekti.